Δημόσια ηλεκτρονική διαβούλευση για το σχέδιο νόμου του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης με τίτλο: «Μέτρα εφαρμογής του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1689 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 13ης Ιουνίου 2024 (Kανονισμός για την τεχνητή νοημοσύνη) – Τροποποίηση του ν. 4961/2022 (Α’ 146) και άλλες διατάξεις»

Σκοπός του Μέρους Α΄ είναι η δημιουργία πλαισίου για την εποπτεία των συστημάτων Τεχνητής Νοημοσύνης (εφεξής: «ΤΝ»), ώστε να εξασφαλίζεται ένα υψηλό επίπεδο προστασίας της υγείας, της ασφάλειας και των θεμελιωδών δικαιωμάτων κατά τη χρήση των συστημάτων αυτών, αλλά και η στήριξη της καινοτομίας, μέσω της λήψης μέτρων εσωτερικού δικαίου για την εφαρμογή στην εθνική έννομη τάξη του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1689 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 13ης Ιουνίου 2024 για τη θέσπιση εναρμονισμένων κανόνων σχετικά με την τεχνητή νοημοσύνη και την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΚ) 300/2008, (ΕΕ) 167/2013, (ΕΕ) 168/2013, (ΕΕ) 2018/858, (ΕΕ) 2018/1139 και (ΕΕ) 2019/2144 και των οδηγιών 2014/90/ΕΕ, (ΕΕ) 2016/797 και (ΕΕ) 2020/1828 (κανονισμός για την τεχνητή νοημοσύνη) (L της 12.7.2024), (εφεξής: «Κανονισμός για την ΤΝ»).

Αντικείμενο του Μέρους Α΄ είναι η λήψη μέτρων εφαρμογής του Κανονισμού για την ΤΝ, και ειδικότερα:
α) ο ορισμός εθνικών αρμόδιων αρχών εποπτείας της αγοράς, ενιαίου σημείου επαφής και κοινοποιουσών αρχών για τους σκοπούς του Κανονισμού για την ΤΝ,
β) η ρύθμιση ζητημάτων που αφορούν στη συνεργασία και τον συντονισμό μεταξύ των αρμόδιων αρχών,
γ) η ρύθμιση ζητημάτων που αφορούν στα ρυθμιστικά δοκιμαστήρια ΤΝ και τη δοκιμή συστημάτων ΤΝ σε πραγματικές συνθήκες εκτός ρυθμιστικών δοκιμαστηρίων ΤΝ,
δ) ο καθορισμός και η διαδικασία επιβολής αποτελεσματικών, αναλογικών και αποτρεπτικών κυρώσεων, τις οποίες δύνανται να επιβάλλουν οι αρμόδιες αρχές για τις παραβάσεις του Κανονισμού για την ΤΝ και του παρόντος νόμου,
ε) η ρύθμιση ζητημάτων σχετικών με την παροχή έννομης προστασίας και την άσκηση του δικαιώματος προσφυγής κατά των αποφάσεων που εκδίδονται βάσει του Κανονισμού για την ΤΝ και του παρόντος νόμου,
στ) η σύσταση στην Ειδική Γραμματεία Τεχνητής Νοημοσύνης και Διακυβέρνησης Δεδομένων του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης ενιαίου μητρώου συστημάτων ΤΝ, τα οποία χρησιμοποιούνται από φορείς του δημοσίου τομέα,
ζ) η ενίσχυση της λειτουργίας του Παρατηρητηρίου ΤΝ για την παρακολούθηση της Εθνικής Στρατηγικής για την ΤΝ και
η) η διευκόλυνση της στελέχωσης της Αρχής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα ως αρχής εποπτείας της αγοράς.

1. Η Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα (εφεξής: Α.Π.Δ.Π.Χ.) ορίζεται ως αρμόδια αρχή εποπτείας της αγοράς, σύμφωνα με την παρ. 1 του άρθρου 70 του Κανονισμού για την ΤΝ, για:
α) τα συστήματα ΤΝ που εντάσσονται στις απαγορευμένες πρακτικές ΤΝ του άρθρου 5 του Κανονισμού για την ΤΝ,
β) τα συστήματα ΤΝ υψηλού κινδύνου που αναφέρονται στο Παράρτημα ΙΙΙ του Κανονισμού για την ΤΝ και
γ) τα συστήματα ΤΝ για τα οποία προβλέπονται υποχρεώσεις διαφάνειας, σύμφωνα με το άρθρο 50 του Κανονισμού για την ΤΝ.
2. Οι αρχές εποπτείας της αγοράς, οι οποίες έχουν οριστεί βάσει εθνικής νομοθεσίας που ενσωματώνει Οδηγία της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή λαμβάνει μέτρα εφαρμογής Κανονισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπως απαριθμούνται στο Τμήμα Α΄ του Παραρτήματος Ι του Κανονισμού για την ΤΝ, ορίζονται ως αρχές εποπτείας της αγοράς για τα συστήματα ΤΝ υψηλού κινδύνου που συνδέονται με τα προϊόντα που καλύπτονται από την εν λόγω νομοθεσία εναρμόνισης.

1. Η Α.Π.Δ.Π.Χ. ορίζεται ως το ενιαίο σημείο επαφής, σύμφωνα με την παρ. 2 του άρθρου 70 του Κανονισμού για την ΤΝ.
2. Οι αρχές εποπτείας της αγοράς της παρ. 2 του άρθρου 3 παρέχουν στην Α.Π.Δ.Π.Χ. στοιχεία επικοινωνίας και, ιδίως, διεύθυνση, τηλέφωνο επικοινωνίας και διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, και την ενημερώνουν αμελλητί για κάθε αλλαγή στα στοιχεία αυτά.
3. Στην ιστοσελίδα της Α.Π.Δ.Π.Χ. αναρτάται κατάλογος με τις αρχές εποπτείας της αγοράς της παρ. 2 του άρθρου 3, ο οποίος περιλαμβάνει για κάθε αρχή:
α) τον τίτλο της,
β) το πεδίο αρμοδιότητάς της, σύμφωνα με το Τμήμα Α΄ του Παραρτήματος Ι του Κανονισμού για την ΤΝ, καθώς και
γ) τη διεύθυνση του ηλεκτρονικού ταχυδρομείου της.
4. Η Α.Π.Δ.Π.Χ. ενημερώνει την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για τον τίτλο, τις αρμοδιότητες και τα στοιχεία επικοινωνίας των αρχών εποπτείας της αγοράς της παρ. 2 του άρθρου 3, καθώς και της κοινοποιούσας αρχής του άρθρου 5.
5. Η Α.Π.Δ.Π.Χ. επικοινωνεί και ανταλλάσσει πληροφορίες με την Υπηρεσία ΤΝ του άρθρου 64 του Κανονισμού για την ΤΝ.
6. Η Α.Π.Δ.Π.Χ. είναι αρμόδια για την υποβολή εκθέσεων βάσει του Κανονισμού για την ΤΝ, εφόσον οι αρχές εποπτείας της αγοράς της παρ. 2 του άρθρου 3 δεν υποβάλλουν απευθείας εκθέσεις. Για τον σκοπό αυτόν, οι αρχές εποπτείας της αγοράς της παρ. 2 του άρθρου 3 παρέχουν τα σχετικά έγγραφα και στοιχεία στην Α.Π.Δ.Π.Χ. σε ηλεκτρονική μορφή.

Η Εθνική Επιτροπή Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων (εφεξής: Ε.Ε.Τ.Τ.) ορίζεται ως κοινοποιούσα αρχή, σύμφωνα με την παρ. 1 του άρθρου 28 του Κανονισμού για την ΤΝ, και ασκεί τις αρμοδιότητες κοινοποιούσας αρχής που προβλέπονται σε αυτόν.

1. Στην Ε.Ε.Τ.Τ. συστήνεται Κέντρο συντονισμού και τεχνογνωσίας για την ΤΝ (εφεξής: «Κέντρο»), το οποίο ασκεί τις ακόλουθες αρμοδιότητες:
α) υποστηρίζει την Α.Π.Δ.Π.Χ. και τις αρμόδιες αρχές εποπτείας της αγοράς της παρ. 2 του άρθρου 3, καθώς και την Ε.Ε.Τ.Τ. και τις κοινοποιούσες αρχές της νομοθεσίας εναρμόνισης, κατόπιν αιτήματός τους, επί ζητημάτων που αφορούν στην εφαρμογή του Κανονισμού για την ΤΝ,
β) παρέχει συμβουλευτική και τεχνική υποστήριξη στην Α.Π.Δ.Π.Χ. ως προς τον συντονισμό της συνεργασίας μεταξύ των αρχών εποπτείας της αγοράς της παρ. 2 του άρθρου 3, με σκοπό την ενιαία και ομοιόμορφη αντιμετώπιση των ζητημάτων που ανακύπτουν από την εφαρμογή του Κανονισμού για την ΤΝ,
γ) παρέχει προς τις αρμόδιες αρχές της παρ. 2 του άρθρου 3 εκπαίδευση και κατάρτιση σχετικά με την εφαρμογή του Κανονισμού για την ΤΝ,
δ) διευκολύνει την κατάρτιση κωδίκων δεοντολογίας κατά την έννοια της παρ. 2 του άρθρου 95 του Κανονισμού για την ΤΝ και
ε) υποστηρίζει την προώθηση της καινοτομίας σύμφωνα με το Κεφάλαιο VI του Κανονισμού για την ΤΝ και, ιδίως, παρέχει τους πόρους για τη λειτουργία και την τεχνική και διοικητική υποστήριξη του ρυθμιστικού δοκιμαστηρίου ΤΝ του άρθρου 12, καθώς και πληροφόρηση και καθοδήγηση σχετικά με την εφαρμογή του Κανονισμού για την ΤΝ, ιδίως προς τις μικρομεσαίες και τις νεοφυείς επιχειρήσεις.
2. Προς τον σκοπό της αποτελεσματικής εκπλήρωσης των καθηκόντων και των αρμοδιοτήτων του, το Κέντρο δύναται να ζητά τη συνδρομή ειδικών και εμπειρογνωμόνων, φυσικών ή νομικών προσώπων, εφόσον το κρίνει αναγκαίο. Η συνολική ετήσια αποζημίωση κάθε ειδικού ή εμπειρογνώμονα, φυσικού ή νομικού προσώπου, δεν μπορεί να υπερβαίνει το ανώτατο όριο, σύμφωνα με το άρθρο 118 του ν. 4412/2016 (Α΄ 147), περί απευθείας ανάθεσης υπηρεσιών, και υπό τους περιορισμούς της παρ. 3 του άρθρου 6 του ίδιου νόμου.
3. Κάθε πληροφορία ή τεκμηρίωση που λαμβάνεται, διαβιβάζεται ή ανταλλάσσεται από το Κέντρο αντιμετωπίζεται σύμφωνα με τις υποχρεώσεις εμπιστευτικότητας που ορίζονται στο άρθρο 78 του Κανονισμού για την ΤΝ.

1. Στην Α.Π.Δ.Π.Χ. συστήνεται ενιαίο σύστημα υποβολής καταγγελιών του Κανονισμού για την ΤΝ. Με την επιφύλαξη του άρθρου 85 του Κανονισμού για την ΤΝ, οι καταγγελίες για παραβίαση των διατάξεων του Κανονισμού για την ΤΝ δύνανται να υποβάλλονται στο ενιαίο σύστημα υποβολής καταγγελιών. Εφόσον η καταγγελία αφορά σε αρμοδιότητα άλλης αρχής εποπτείας της αγοράς της παρ. 2 του άρθρου 3, η Α.Π.Δ.Π.Χ. διαβιβάζει την καταγγελία στην αρμόδια αρχή και ενημερώνει τον καταγγέλλοντα για τη διαβίβαση αυτή.
2. Εφόσον η καταγγελία υποβάλλεται απευθείας σε αρχή εποπτείας της αγοράς της παρ. 2 του άρθρου 3, η αρχή που παραλαμβάνει την καταγγελία ενημερώνει αμελλητί το ενιαίο σύστημα υποβολής καταγγελιών και υποβάλλει τα εξής στοιχεία:
α) την ημερομηνία λήψης της καταγγελίας,
β) την περίληψη της καταγγελίας,
γ) την περιγραφή του ζητήματος το οποίο αφορά στον Κανονισμό για την ΤΝ και
δ) ένα (1) αντίγραφο της καταγγελίας.
3. Εντός τριάντα (30) ημερών από την ημερομηνία λήψης της καταγγελίας, η αρχή εποπτείας της αγοράς της παρ. 2 του άρθρου 3 αποφαίνεται σχετικά με την αρμοδιότητά της επί της καταγγελίας και ενημερώνει σχετικά το ενιαίο σύστημα υποβολής καταγγελιών.
Εάν η αρχή εποπτείας της αγοράς απορρίπτει την καταγγελία λόγω αναρμοδιότητας:
α) όταν η καταγγελία έχει υποβληθεί βάσει της παρ. 2, η Α.Π.Δ.Π.Χ. διαβιβάζει την καταγγελία στην αρμόδια αρχή, ενημερώνοντας τον καταγγέλλοντα για τη διαβίβαση αυτή, ή,
β) όταν η καταγγελία έχει υποβληθεί βάσει της παρ. 1 ή έχει ήδη διαβιβασθεί σε αρμόδια αρχή σύμφωνα με την περ. α) της παρούσας, η Α.Π.Δ.Π.Χ. αναλαμβάνει η ίδια την εξέταση της καταγγελίας, την έκδοση απόφασης επ’ αυτής, καθώς και την τυχόν επιβολή κυρώσεων. Στην περίπτωση αυτή, η Α.Π.Δ.Π.Χ. ενημερώνει αμελλητί και εγγράφως την αρχή εποπτείας της αγοράς της παρ. 2 του άρθρου 3 και καθίσταται αποκλειστικά αρμόδια για την εξέταση της συγκεκριμένης καταγγελίας, διασφαλίζοντας την τήρηση του δικαιώματος προηγούμενης ακρόασης του καταγγελλόμενου.
4. Εντός εξήντα (60) ημερών από την ημερομηνία λήψης της καταγγελίας, η αρχή εποπτείας της αγοράς της παρ. 2 του άρθρου 3 προβαίνει σε αξιολόγηση της καταγγελίας, ενημερώνοντας το ενιαίο σύστημα υποβολής καταγγελιών σχετικά με την πορεία εξέτασης της καταγγελίας και θέτοντας χρονοδιάγραμμα για τις ενέργειες στις οποίες πρόκειται να προβεί. Εάν η αρχή εποπτείας της αγοράς της παρ. 2 του άρθρου 3 δεν ενημερώσει το ενιαίο σύστημα υποβολής καταγγελιών εντός της προθεσμίας του πρώτου εδαφίου, η Α.Π.Δ.Π.Χ. δύναται να αναλάβει η ίδια την εξέταση της καταγγελίας, την έκδοση απόφασης επ’ αυτής και την τυχόν επιβολή κυρώσεων. Στην περίπτωση αυτή, η Α.Π.Δ.Π.Χ. ενημερώνει αμελλητί και εγγράφως την αρχή εποπτείας της αγοράς της παρ. 2 του άρθρου 3, στην οποία είχε ανατεθεί αρχικά η εξέταση της καταγγελίας, θέτοντας σε εκείνη προθεσμία δέκα (10) ημερών για να προβεί στις ενέργειες του πρώτου εδαφίου. Μετά από την παρέλευση της προθεσμίας του τρίτου εδαφίου, η Α.Π.Δ.Π.Χ. καθίσταται αποκλειστικά αρμόδια για την εξέταση της συγκεκριμένης καταγγελίας, διασφαλίζοντας τον συντονισμό με την οικεία αρχή εποπτείας της αγοράς της παρ. 2 του άρθρου 3 και την τήρηση του δικαιώματος προηγούμενης ακρόασης του καταγγελλόμενου.

1. Η Α.Π.Δ.Π.Χ., οι αρχές εποπτείας της αγοράς της παρ. 2 του άρθρου 3 και οι τελωνειακές αρχές που είναι αρμόδιες για τους ελέγχους στα προϊόντα που εισέρχονται στην αγορά της Ένωσης, σύμφωνα με το άρθρο 25 του Κανονισμού (ΕΕ) 2019/1020 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 20ής Ιουνίου 2019 για την εποπτεία της αγοράς και τη συμμόρφωση των προϊόντων (L 169/1), συνεργάζονται στενά, παρέχουν αμοιβαία συνδρομή και ανταλλάσσουν με άμεσο και αποτελεσματικό τρόπο όλες τις πληροφορίες που έχουν στη διάθεσή τους για την εφαρμογή του Κανονισμού για την ΤΝ και του παρόντος νόμου, εντός των προθεσμιών που θέτουν ο Κανονισμός για την ΤΝ και ο παρών νόμος, άλλως εντός της προθεσμίας που ορίζεται από το μέρος το οποίο αιτείται τη συνεργασία, προκειμένου να τηρούνται οι προθεσμίες που ορίζει ο Κανονισμός για την ΤΝ.
2. Οι αρχές εποπτείας της αγοράς της παρ. 2 του άρθρου 3 διαβιβάζουν στην Α.Π.Δ.Π.Χ. κάθε πληροφορία, συμπεριλαμβανομένων των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και των πληροφοριών που εμπίπτουν στο επιχειρηματικό και επαγγελματικό απόρρητο ή σε άλλα απόρρητα που ορίζονται στον νόμο, στον βαθμό που είναι απαραίτητο για την άσκηση των αρμοδιοτήτων και την εκπλήρωση των καθηκόντων που ανατίθενται στην Α.Π.Δ.Π.Χ. από τον Κανονισμό για την ΤΝ και τον παρόντα νόμο. Σε σχέση με τις διαβιβαζόμενες και ανταλλασσόμενες πληροφορίες, η Α.Π.Δ.Π.Χ. εξασφαλίζει το ίδιο επίπεδο εμπιστευτικότητας με τη διαβιβάζουσα αρχή, σύμφωνα με το άρθρο 78 του Κανονισμού για την ΤΝ.
3. Όταν η Α.Π.Δ.Π.Χ. εξετάζει ζητήματα που σχετίζονται με συστήματα ΤΝ υψηλού κινδύνου που εντάσσονται στο Παράρτημα ΙΙΙ του Κανονισμού για την ΤΝ, αλλά αφορούν και στις αρμοδιότητες των αρχών εποπτείας της αγοράς της παρ. 2 του άρθρου 3, η Α.Π.Δ.Π.Χ. δύναται να αιτείται τη γνώμη της κατά περίπτωση αρμόδιας αρχής ως προς τα ζητήματα αυτά.
4. Φορείς του δημοσίου τομέα κατά την έννοια της περ. α) της παρ. 1 του άρθρου 14 του ν. 4270/2014 (Α’ 143), οι οποίοι δεν συμπεριλαμβάνονται στις αρχές εποπτείας της αγοράς της παρ. 2 του άρθρου 3 και ιδίως η Επιθεώρηση Εργασίας, η Τράπεζα της Ελλάδος, η Εθνική Αρχή Κυβερνοασφάλειας, η Επιτροπή Ανταγωνισμού και η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς, οι οποίοι, στο πλαίσιο της άσκησης των αρμοδιοτήτων τους, λαμβάνουν γνώση με οποιονδήποτε τρόπο, για την ύπαρξη συστημάτων ΤΝ υψηλού κινδύνου που εντάσσονται στο Παράρτημα ΙΙΙ του Κανονισμού για την ΤΝ, ενημερώνουν αμελλητί την Α.Π.Δ.Π.Χ., η οποία εξασφαλίζει για τις διαβιβαζόμενες και ανταλλασσόμενες πληροφορίες, το ίδιο επίπεδο εμπιστευτικότητας με τη διαβιβάζουσα αρχή, σύμφωνα με το άρθρο 78 του Κανονισμού για την ΤΝ.